Latif Şimşek'i darbeden şüphelinin ifadesi ortaya çıktı
Latif Şimşek'i darbeden şüphelinin ifadesi ortaya çıktı
TÜRSAB Batı Antalya BTK'ye Kemer'den aday
TÜRSAB Batı Antalya BTK'ye Kemer'den aday
Küresel pazara açılıyorlar
Küresel pazara açılıyorlar
Sokak hayvanı sahiplenenler mutlu
Sokak hayvanı sahiplenenler mutlu
24 Nisan 2021 Cumartesi - 10:03

Kızılırmak Deltası küçülüyor

SAMSUN’daki Kızılırmak Deltası Kuş Cenneti’nin, kıyıları besleyen akarsuyun getirdiği sedimentlerin (katı madde) deltaya ulaşamaması nedeniyle küçüldüğü tespit edildi.

Kızılırmak Deltası küçülüyor
Facebook'ta Paylaş Twitte'da Paylaş Google+'da Paylaş Haberi Yazdır Arkadaşına Gönder Metni küçült Metni büyüt

Türkiye'nin önemli sulak alanlarından olan Samsun'un 19 Mayıs, Bafra ve Alaçam ilçelerinin sınırlarında yer alan 56 bin hektarlık Kızılırmak Deltası Kuş Cenneti alarm vermeye başladı. 359 kuş türünün bulunduğu ve UNESCO Dünya Mirası Geçici Listesi'nde yer alan kuş cennetinin, kıyıları besleyen akarsuyun getirdiği sedimentlerin deltaya ulaşamaması nedeniyle küçüldüğü tespit edildi. Barajlar nedeniyle kıyılara sedimentlerin ulaşamadığı deltada var olan tortular da akıntılarla yok olup küçülüyor. Uzmanlar, delta için acil önlem alınması çağrısında bulunuyor.

‘AKINTILARLA SEDİMENT KAYBI DEVAM EDİYOR’

OMÜ Fen Edebiyat Fakültesi Coğrafya Bölüm Başkanı Prof. Dr. Ali Uzun, delta kıyılarını besleyen sedimentlerin baraj nedeniyle deltaya ulaşamadığına ve önlem alınmazsa deltanın daha da küçüleceğine dikkat çekti. Prof. Dr. Uzun, “Biz bu durumu bir ailenin bütçesine benzetebiliriz. Deltada, dalgalarla ve kıyı akıntılarıyla birtakım erozyonlar söz konusudur; bir de akarsuyun getirdiği sedimentler vardır. Bu ikisinin birbirini dengelemesi gerekiyor. Kızılırmak üzerindeki barajlardan akarsuyun aşağı ağız kısmına yakın olan Altınkaya ve Derbent barajları 1980’li yılların ortasından itibaren su tutmaya başladı. Dolayısıyla deltaya sediment gelmesi azaldı. Hirfanlı Barajı öncesi Kızılırmak’ın yıllık ortalama sediment bütçesi 23 milyon ton civarındaydı, bu baraj yapıldıktan sonra 18 milyon tonlara geriledi. En son yapılan barajlarla da 300 tona kadar indi. Bu çok düşük bir değerdir ve deltanın artık beslenemediğini göstermektedir. Delta kıyılarını besleyen sedimentler gelmiyor ama akıntılarla sediment kaybı devam ediyor. Bu sebeple delta küçülüyor, çok ciddi bir gerileme başladı” diye konuştu.

‘ÖNLEM ALINMAZSA DELTA KÜÇÜLECEK’

Deltadaki gerileme nedeniyle kıyıda mendirekler yapıldığını belirten Prof. Dr. Uzun, “Akarsuyun getirdiği yükü biz kamyonlarla deltanın kenarına getirmeye başladık. Sediment bütçesi şu an açık veriyor; bunun durdurulması için önlem alınması gerekiyor. Öte yandan burası bir doğal miras alanıdır, buranın korunması gerekiyor. Doğal sistem içerisinde kendini beslemesi ve yenilemesi gerekiyor. Biz beşeri olarak buraya müdahale ettiğimiz için sediment yetersizliği nedeniyle delta halen küçülüyor. Deltanın küçülmesine neden olan bir diğer faktör ise iklim değişikliğine bağlı olarak deniz seviyesinin yükselmesidir. Yani iki taraflı bir durum söz konusudur. Önlem alınmazsa delta küçülecektir. Biz insanlar tarafından kalıcı müdahaleler edilmemesini tavsiye ediyoruz, ama bir taraftan da baraj ihtiyacı nedeniyle yukarılara barajlar yapıyoruz ve sedimentleri oralarda tutuyoruz. O zaman kar ve zararın iyi hesaplanması gerekiyor” dedi.

359 KUŞ TÜRÜ YAŞIYOR

Samsun'da, 359 kuş türünün yaşadığı, 56 bin hektarlık Kızılırmak Deltası Kuş Cenneti'nin korunması için bölge Temmuz 2018'de araç girişine kapatıldı. 5 bin 174 hektarlık kısmı Yaban Hayatı Geliştirme Alanı olan ve Uluslararası Ramsar Sözleşmesi kapsamında koruma altında bulunan deltada irili ufaklı 20 göl ile büyük bataklık ve sazlık alanlar yer alıyor. Avrupa Kuş Alanları envanterindeki en önemli 4 kriterden 3'üne sahip olan Kızılırmak Deltası, göç sırasında Karadeniz'i doğrudan aşan kuş türleri için yaşamsal önem taşıyor. Kızılırmak Deltası Kuş Cenneti'nin Dünya Mirası Daimi Listesi'ne alınması ile bölgenin daha etkin korunması amaçlanıyor.

TURKIYE'NIN EN ONEMLI SULAK ALANLARINDAN OLAN SAMSUN'DAKI KIZILIRMAK DELTASI KUS CENNETI, KIZILIRMAK UZERINE YAPILAN BARAJLAR NEDENIYLE ALARM VERMEYE BASLADI. DELTANIN GENISLEMESI DURDU HATTA ALANDA DARALMA BASLADI. FOTO: SAMSUN DHA

TURKIYE'NIN EN ONEMLI SULAK ALANLARINDAN OLAN SAMSUN'DAKI KIZILIRMAK DELTASI KUS CENNETI, KIZILIRMAK UZERINE YAPILAN BARAJLAR NEDENIYLE ALARM VERMEYE BASLADI. DELTANIN GENISLEMESI DURDU HATTA ALANDA DARALMA BASLADI. FOTO: ZEYNEP IRMAK OCAL DHA

TURKIYE'NIN EN ONEMLI SULAK ALANLARINDAN OLAN SAMSUN'DAKI KIZILIRMAK DELTASI KUS CENNETI, KIZILIRMAK UZERINE YAPILAN BARAJLAR NEDENIYLE ALARM VERMEYE BASLADI. DELTANIN GENISLEMESI DURDU HATTA ALANDA DARALMA BASLADI. FOTO: ZEYNEP IRMAK OCAL DHA

TURKIYE'NIN EN ONEMLI SULAK ALANLARINDAN OLAN SAMSUN'DAKI KIZILIRMAK DELTASI KUS CENNETI, KIZILIRMAK UZERINE YAPILAN BARAJLAR NEDENIYLE ALARM VERMEYE BASLADI. DELTANIN GENISLEMESI DURDU HATTA ALANDA DARALMA BASLADI. FOTO: ZEYNEP IRMAK OCAL DHA

TURKIYE'NIN EN ONEMLI SULAK ALANLARINDAN OLAN SAMSUN'DAKI KIZILIRMAK DELTASI KUS CENNETI, KIZILIRMAK UZERINE YAPILAN BARAJLAR NEDENIYLE ALARM VERMEYE BASLADI. DELTANIN GENISLEMESI DURDU HATTA ALANDA DARALMA BASLADI. FOTO: ZEYNEP IRMAK OCAL DHA

TURKIYE'NIN EN ONEMLI SULAK ALANLARINDAN OLAN SAMSUN'DAKI KIZILIRMAK DELTASI KUS CENNETI, KIZILIRMAK UZERINE YAPILAN BARAJLAR NEDENIYLE ALARM VERMEYE BASLADI. DELTANIN GENISLEMESI DURDU HATTA ALANDA DARALMA BASLADI. FOTO: ZEYNEP IRMAK OCAL DHA

TURKIYE'NIN EN ONEMLI SULAK ALANLARINDAN OLAN SAMSUN'DAKI KIZILIRMAK DELTASI KUS CENNETI, KIZILIRMAK UZERINE YAPILAN BARAJLAR NEDENIYLE ALARM VERMEYE BASLADI. DELTANIN GENISLEMESI DURDU HATTA ALANDA DARALMA BASLADI. FOTO: ZEYNEP IRMAK OCAL DHA

TURKIYE'NIN EN ONEMLI SULAK ALANLARINDAN OLAN SAMSUN'DAKI KIZILIRMAK DELTASI KUS CENNETI, KIZILIRMAK UZERINE YAPILAN BARAJLAR NEDENIYLE ALARM VERMEYE BASLADI. DELTANIN GENISLEMESI DURDU HATTA ALANDA DARALMA BASLADI. FOTO: ZEYNEP IRMAK OCAL DHA

TURKIYE'NIN EN ONEMLI SULAK ALANLARINDAN OLAN SAMSUN'DAKI KIZILIRMAK DELTASI KUS CENNETI, KIZILIRMAK UZERINE YAPILAN BARAJLAR NEDENIYLE ALARM VERMEYE BASLADI. DELTANIN GENISLEMESI DURDU HATTA ALANDA DARALMA BASLADI. FOTO: ZEYNEP IRMAK OCAL DHA

TURKIYE'NIN EN ONEMLI SULAK ALANLARINDAN OLAN SAMSUN'DAKI KIZILIRMAK DELTASI KUS CENNETI, KIZILIRMAK UZERINE YAPILAN BARAJLAR NEDENIYLE ALARM VERMEYE BASLADI. DELTANIN GENISLEMESI DURDU HATTA ALANDA DARALMA BASLADI. FOTO: ZEYNEP IRMAK OCAL DHA

TURKIYE'NIN EN ONEMLI SULAK ALANLARINDAN OLAN SAMSUN'DAKI KIZILIRMAK DELTASI KUS CENNETI, KIZILIRMAK UZERINE YAPILAN BARAJLAR NEDENIYLE ALARM VERMEYE BASLADI. DELTANIN GENISLEMESI DURDU HATTA ALANDA DARALMA BASLADI. FOTO: ZEYNEP IRMAK OCAL DHA

HEM KIZILIRMAK UZERINDE YAPILAN BARAJLAR NEDENIYLE HEM DE IKLIM DEGISIKLIGINE BAGLI OLARAK DELTADA GERILEME BASLADIGINI IFADE EDEN OMU FEN EDEBIYAT FAKULTESI COGRAFYA BOLUM BASKANI PROF. DR. ALI UZUN, DELTA KIYILARINI BESLEYEN SEDIMENTLERIN (AKARSUYUN GETIRDIGI MALZEMELER) BARAJ NEDENIYLE DELTAYA ULASAMADIGINA VE ONLEM ALINMAZSA DELTANIN DAHA DA KUCULECEGINE DIKKAT CEKTI. FOTO: ZEYNEP IRMAK OCAL DHA

TURKIYE'NIN EN ONEMLI SULAK ALANLARINDAN OLAN SAMSUN'DAKI KIZILIRMAK DELTASI KUS CENNETI, KIZILIRMAK UZERINE YAPILAN BARAJLAR NEDENIYLE ALARM VERMEYE BASLADI. DELTANIN GENISLEMESI DURDU HATTA ALANDA DARALMA BASLADI. FOTO: ZEYNEP IRMAK OCAL DHA

TURKIYE'NIN EN ONEMLI SULAK ALANLARINDAN OLAN SAMSUN'DAKI KIZILIRMAK DELTASI KUS CENNETI, KIZILIRMAK UZERINE YAPILAN BARAJLAR NEDENIYLE ALARM VERMEYE BASLADI. DELTANIN GENISLEMESI DURDU HATTA ALANDA DARALMA BASLADI. FOTO: ZEYNEP IRMAK OCAL DHA

TURKIYE'NIN EN ONEMLI SULAK ALANLARINDAN OLAN SAMSUN'DAKI KIZILIRMAK DELTASI KUS CENNETI, KIZILIRMAK UZERINE YAPILAN BARAJLAR NEDENIYLE ALARM VERMEYE BASLADI. DELTANIN GENISLEMESI DURDU HATTA ALANDA DARALMA BASLADI. FOTO: SAMSUN DHA

TURKIYE'NIN EN ONEMLI SULAK ALANLARINDAN OLAN SAMSUN'DAKI KIZILIRMAK DELTASI KUS CENNETI, KIZILIRMAK UZERINE YAPILAN BARAJLAR NEDENIYLE ALARM VERMEYE BASLADI. DELTANIN GENISLEMESI DURDU HATTA ALANDA DARALMA BASLADI. FOTO: SAMSUN DHA

TURKIYE'NIN EN ONEMLI SULAK ALANLARINDAN OLAN SAMSUN'DAKI KIZILIRMAK DELTASI KUS CENNETI, KIZILIRMAK UZERINE YAPILAN BARAJLAR NEDENIYLE ALARM VERMEYE BASLADI. DELTANIN GENISLEMESI DURDU HATTA ALANDA DARALMA BASLADI. FOTO: SAMSUN DHA

Zeynep Irmak ÖCAL- Oğuzhan UYSAL/SAMSUN, (DHA)

 
KKTC Cumhurbaşkanı Tatar, babası Rüstem Tatar’ı kaybetti
 
Antalya'da çalışacak 10 akademisyen aranıyor
YORUMLAR
 Onay bekleyen yorum yok.

Küfür, hakaret içeren; dil, din, ırk ayrımı yapan; yasalara aykırı ifade ve beyanda bulunan ve tamamı büyük harflerle yazılan yorumlar yayınlanmayacaktır.
Neleri kabul ediyorum: IP adresimin kaydedileceğini, adli makamlarca istenmesi durumunda ip adresimin yetkililerle paylaşılacağını, yazılan yorumların sorumluluğunun tarafıma ait olduğunu, yazımın, yetkililerce, fikrim sorulmaksızın yayından kaldırılabileceğini bu siteye girdiğim andan itibaren kabul etmiş sayılırım.
 

Bu haber henüz yorumlanmamış...

FACEBOOK YORUM
Yorumlarınızı Facebook hesabınız üzerinden yapın hemen onaylansın...
KATEGORİDEKİ DİĞER HABERLER
250 köpeğin bulunduğu ruhsatsız barınak mühürlendi
KOCAELİ’nin Kandıra ilçesinde ruhsatsız olduğu belirlenen hayvan barınağında ...
Koronavirüs çağrı sayısında 30 kat artış
ANKARA İl Sağlık Müdürlüğü bünyesinde kurulan 'Koronavirüs Çağrı Merkezi'nde, ...
Yaralı şahin, tedavisinin ardından doğaya salındı
MANİSA'da yaralı ve bitkin halde bulunan şahin, 20 günlük tedavisinin ardından doğaya salındı.
 
Babası ve ağabeyini 'Uyuşturucuyu bırak’ uyarısı nedeniyle öldürmüş
ADANA’da iki gün önce babası Halil Keser (75) ile ağabeyi Ufuk Keser'i ...
Aydın'da 3.8 büyüklüğünde deprem
AYDIN'ın Kuşadası açıklarında, Richter ölçeğine göre 3.8 büyüklüğünde ...
Kripto para işlem platformu Vebitcoin Ceo'su gözaltına alındı
MUĞLA merkezli kripto para işlem platformu Vebitcoin'in kendi sitesinden ...
 
Husumetliler arasında silahlı çatışma: 9 gözaltı
MALATYA'da, husumetli olan iki grup arasında çıkan silahlı çatışma sonrasında ...
Türk bayrağı için tehlikeli tırmanış
YOZGAT'ta Yavuz Selim İlkokulu'nun 2'nci katındaki pencereye asılan, ancak ...
Paraşütçüler, çocuklar için havalandı
ADIYAMAN Hava Sporları Kulübü üyesi olan 10 yamaç paraşütü pilotu, 23 ...
 
Dursun Gündoğdu
Muhittin Böcek cemaatin okulunda ne konuştu?
YAZARLAR
Turgut Güngör
Turgut Güngör
Rekorlar olsun
Serpil Nur Abiral
Serpil Nur Abiral
O komutana ayıp ettik
İsa Altun
İsa Altun
Kimyasal Terör
Nesrin Mater
Nesrin Mater
Karadağ ve tembellik üzerine 10 tavsiye
Prof. Dr. Yakup Alıcıgüzel
Prof. Dr. Yakup Alıcıgüzel
Yasal boşluk olur mu?
H.O.P
H.O.P
Savaş baronları
Mesut Gürkan
Mesut Gürkan
Yat Limanı'nda çişi gelen denize... 
ÇOK OKUNANLAR
ARŞİV
ÇOK YORUMLANANLAR
FACEBOOK'TA GÜN HABER
ASTROLOJİ
Koç
 
21 Mart - 20 Nisan
 
Ana Sayfa Türkiye Antalya BURDUR ISPARTA Siyaset Turizm KAMPÜS Sağlık Ekonomi Spor
KünyeHakkımızda KünyeKünye İleti�YimIletisim FacebookFacebook TwitterTwitter Google+Google+ RSSRSS Sitene EkleSitene Ekle Günün HaberleriGünün Haberleri
Maxiva