TikTok’un ‘zehirli’ akımı: SkinnyTok nedir?
Sosyal medya her geçen gün daha fazla insanın bilgiye ve trendlere ulaşmasını sağlıyor. Ancak bu hızlı erişim, zaman zaman yanlış bilgilerin, sağlıksız yönlendirmelerin ve psikolojik baskıların yayılmasına da neden olabiliyor. Son dönemde TikTok’ta yükselişe geçen ‘SkinnyTok’ akımı da tam olarak bu duruma örnek teşkil ediyor.
90'larda ‘güzellik’ hedeflerini belirleyen reklam panoları ve dergi kapakları görülmeye değerdi. Zayıf modeller, zehirli bir şekilde altın standart olarak gösteriliyordu. Zayıf olmak her zaman modaydı ve eğer zayıf değilseniz hedefiniz daha az yemek ve zayıflamaktı.
Son yıllarda, beden pozitifliğine ve kabulüne doğru bir kayma olmuştu. Ancak, sarkaç fiziksel ve zihinsel olarak sağlıksız aşırı zayıflığa doğru geri tepiyor gibi görünüyor ve yeni bir TikTok trendi bunun son örneği olarak hizmet ediyor: SkinnyTok.
İnternetin karanlık köşeleri her zaman zararlı fikirleri barındırırken, yeni bir TikTok akımı, tehlikeli yeme bozukluğu yanlısı içerikleri karanlıktan çıkarıp milyonlarca insanın görüş alanına taşıyor. TikTok'ta viral hale gelen kilo verme etiketi ‘SkinnyTok’, tipik fitness ve beslenme tavsiyelerinin ötesine geçerek, tehlikeli düzeyde kısıtlamalar öneriyor.
Konuyla ilgili açıklamalarda bulunan Beslenme ve Diyet Uzmanı Diyetisyen Gamze Çakaloğlu, “Sosyal medya her geçen gün daha fazla insanın bilgiye ve trendlere ulaşmasını sağlıyor ancak zararlı ve düzensiz beslenmeyi teşvik ediyor. Gençler üzerindeki etkisi endişe verici” ifadelerini kullandı.
SkinnyTok nedir? ‘SkinnyTok’, TikTok’ta paylaşılan ve aşırı zayıflığı ideal beden olarak yücelten içeriklerin yer aldığı bir akımın adı. Aşırı zayıflığa, diyet kültürüne ve ulaşılamaz vücut standartlarına sıklıkla vurgu yapıyor.
Bu videolarda genellikle, “Bir haftada nasıl kilo verdim?”, “Sadece suyla detoks”, “Bugün ne yedim (hiçbir şey!)”, “1200 kalorilik günüm” gibi başlıklar yer alıyor. İçerik üreticileri, aşırı düşük kalorili beslenme örneklerini ve yoğun egzersiz rutinlerini paylaşarak, bu yaşam tarzını normal ve ulaşılması gereken bir hedef gibi sunuyorlar.
Toplumsal ve bireysel zararlar neler? Özellikle ergenlik çağındaki kullanıcılar bu içeriklerden ciddi şekilde etkileniyor. Çünkü bu dönem, beden algısının en kırılgan olduğu dönemlerden biri. SkinnyTok içerikleri şu olumsuzluklara yol açabiliyor: 1- Beden memnuniyetsizliği Gerçek dışı zayıflık ölçütleri ‘ideal’ gibi gösteriliyor. Bu da bireylerde kendi bedenlerinden hoşnutsuzluk, yetersizlik ve utanç duyguları yaratıyor.
2- Yeme bozukluklarına zemin hazırlama SkinnyTok içerikleri; anoreksiya nervoza, bulimia nervoza, ortoreksiya gibi yeme bozukluklarının gelişimini tetikleyebiliyor. 3- Kalori takıntısı ve aşırı egzersiz Paylaşılan içeriklerde yiyeceklerin kalorisi takıntı haline geliyor. Zayıflamak için sınırları zorlayan egzersizler, vücutta fiziksel yıkımlara neden olabiliyor. 4- Psikolojik etkiler Sosyal karşılaştırma baskısı, düşük benlik saygısı, depresyon ve anksiyete SkinnyTok’un uzun vadeli psikolojik sonuçları arasında yer alıyor. 5- Sahte sağlık bilgileri ve ‘deepfake doktorlar’ Bu trendle paralel olarak sahte doktor videoları da yaygınlaşıyor. Bu videolarda sahte uzmanlar ‘mucizevi’ detokslar, zayıflama reçeteleri sunuyor. Bu tür içerikler ciddi bilgi kirliliği yaratıyor.
Kullanıcılar ne yapmalı? -Gerçek uzmanlardan bilgi alın. Beslenme, kilo yönetimi ve sağlık konularında mutlaka bilimsel kaynakları ve uzmanları takip edin. -Sosyal medya içeriğini eleştirel izleyin. Takip ettiğiniz içeriklerin sizi nasıl etkilediğini fark edin. -Kendinize karşı şefkatli olun. Bedeninizin işlevselliğine ve gücüne odaklanın, sadece dış görünüme değil.-- Ebeveyn ve eğitimciler bilinçli olmalı. Ergenlerle sosyal medyada karşılarına çıkabilecek içerikler hakkında açık iletişim kurun. -Unutmayın ki, sağlıklı olmak, zayıf olmakla eş anlamlı değildir. ‘SkinnyTok’ gibi trendler sadece bir görsel akım değil, aynı zamanda bir halk sağlığı sorunudur. Bu yüzden hepimizin sosyal medya tüketiminde daha bilinçli, seçici ve farkındalık içinde olması gerekiyor.