Takip edenler bilir... Dünya birkaç gündür ‘Huang Krizi/Skandalı‘ ile çalkalanıyor... Krizin/Skandalın tam merkezinde çip tasarımcısı Nvidia'nın CEO'su ve kurucu ortağı 63 yaşındaki Jensen Huang var... Nvidia 4,5 trilyon dolar ile dünyanın en değerli şirketinden biri... Diğeri ise Apple... Nvidia küresel yapay zeka yarışında belirleyici bir rol oynuyor...
* * *
Nvidia kendisi çip üretmiyor, çipleri tasarlıyor ve daha sonra bunları Tayvan merkezli TSMC gibi şirketlere ürettiriyor... Yapay zeka ve veri merkezlerinde kullanılan yüksek performanslı çiplerin dünyada en büyük tedarikçisi... Tahminlere göre pazar payı yüzde 80'in üzerinde... Dünyanın en büyük yapay zeka çip şirketi...
* * *
Nvidia, yapay zekâ alanında Amerikan gücünün temel taşlarından biri... Nvidia'nın CEO’su, kurucu ortağı Jensen Huang , 8 Kasım Pazar günü, Çinli iş kadını Alice Huang ( Huang, Çin’de yaygın bir soyadıymış... Sarı demekmiş ) ile bir ilişki yaşadığını itiraf etti. Sorun şu ki: ABD güvenlik teşkilatlarına göre, kadın Çin istihbarat servisi için çalışıyormuş.
* * *
Nvidia'yı Çin için cazip kılan nedir? Çip endüstrisi, ABD ve Çin için son derece hassas bir alan: İki ülke, askeri amaçlar için gelişmiş yapay zeka sistemleri konusunda bir yarış içinde. ABD, Çin’in teknolojik ve askeri yükselişini dizginlemek amacıyla Çin'e yüksek teknoloji ihracatını kısıtlamıştı. Nvidia bu durumun merkezinde yer alıyordu...
* * *
Jensen Huang, ABD'nin çip ihracat kısıtlamalarının gevşetilmesi için yoğun bir şekilde lobi faaliyetinde bulunmuştu; bu durum, Alice Huang ile olan ilişkisinin ortaya çıkmasının ardından şimdi yeni bir bakış açısıyla değerlendiriliyor. Ticari verilere göre, bir yılda Singapur'dan Çin'e 3 milyar ABD dolarının üzerinde çip sevkiyatı yapılmış...
* * *
Hikayenin merkezindeki kadın, Nvidia müşterisi Megaspeed şirketinin eski yöneticisi... Singapur merkezli Megaspeed, çip kaçakçılığı nedeniyle önceden beri zaten soruşturma altındaymış... ‘Çin ve ABD'nin ileri yapay zeka teknolojilerinde üstünlük mücadelesi sürerken, bu durumun finansal ve jeopolitik etkileri çok büyük olabilir‘ deniyor...
* * *
Bu olaydan sonra Nvidia şirketinin değerinin yaklaşık 430 milyar dolar düştüğü belirtiliyor. Yönetim kurulu "ulusal güvenliğin veya Nvidia sırlarının tehlikeye atıldığına inanmak için hiçbir nedenimiz yok" diyor ama eğer kriz/skandal Nvidia'nın hisselerini rayından çıkarır, hatta Huang görevden alınırsa, tüm teknoloji hisselerinde düşme yaşanacağı söyleniyor...
* * *
Peki şimdi ne olacak? Açıkça görülüyor ki ABD bir Nvidia bir kriziyle karşı karşıya; Şimdi şirketin cezai soruşturma altında olduğu bildiriliyor. Aynı zamanda, ABD teknoloji düzenleyicileri harekete geçti ve Kongre, Jensen Huang'dan Alice ile olan etkileşimlerini ve Nvidia'nın kendisini yabancı casusluğa karşı nasıl koruduğunu açıklamasını istiyor.
* * *
Bu kriz/skandal tam bir John le Carrévari drama... 2020'de ölen dünyaca ünlü İngiliz casusluk romanları yazarı John le Carré’nin romanlarını anımsatıyor. Sanırım Hollywood için de konu olacaktır. Evli ve iki çocuk babası Jensen Huang’ın da başına gelen istihbarat teşkilatlarının denenmiş, test edilmiş bilinen bir metodu sanki... Aşk tuzağına düşürmüşler...
* * *
Nvidia CEO'su Jensen Huang, şirket hisselerinde yaşanan sert düşüşün ardından dünyanın en zengin 10 kişisi arasındaki yerini de kaybetti. Huang'ın serveti iki günde toplam düşüş 15,8 milyar dolara ulaştı. Forbes Gerçek Zamanlı Milyarderler Listesi'nde 12'nci sıraya gerileyen Huang'ın serveti yaklaşık 147 milyar dolara indi...
* * *
Süper zekaya doğru baş döndürücü bir yarış, güç, siyaset, para belki de en yoğun bir şekilde biraraya gelmiş– casusluk iddialarının da eklenmesiyle patlayıcı bir krize/skandala yol açtı. Nvidia ve Jensen Huang şimdi bir nebze zedelenmiş durumda. Nvidia'nın Huang krizi/ skandalı, onun etrafında şekillenen yapay zeka endüstrisini de sarstı. Dünya dikkatle izliyor.