Havacılık devi Ryanair Türkiye pazarından çıkıyor

Türkiye'de Bodrum ve Dalaman'a uçan Avrupa'nın en büyük bütçeli hava yolu şirketi Ryanair, Türkiye pazarına oldukça zor şartlarda ve risk alarak girmişti. Biz şirketin zamanla rotalarını artıracağını beklerken, onlar Türkiye pazarını terk etme kararı aldı.

İngiltere'den Bodrum Havalimanı'na hiçbir dönem kış uçuşları olmamıştı. Dublin ve Stansted uçuşları yaz-kış haftada 2 frekanstı. Dalaman ise Dublin, Stansted ve Bratislava olmak üzere haftada ikişer frekans olmak üzere, toplamda 6 frekanstı. Her iki havalimanı için haftalık toplam 10, aylık 40, yılda ise 480 uçuştan bahsediyoruz.

Türkiye'ye olan talebin düşmesi, fiyat endeksi ve imaj sorunu turizmde önemli açmazlara neden oldu. Jet2, EasyJet ve TUI!’nin Türkiye’de çok sayıda frekans kesintisine ve hat iptaline gitmesi bunun en önemli göstergesi.

Turizm için ne yapılmalı?

Ulaştırma ve Maliye bakanlıkları komisyon kurup Ryanair ile görüşebilir. Kış uçuşlarında sıfır havaalanı vergisi uygulanması ve yakıt desteği sunulması gibi teklifler yapılabilir.

Bildiğimiz kadarıyla İngiltere turizm pazarında TUI, easyJet, Jet2 ve SunExpress, Kültür ve Turizm Bakanlığından reklam ve tanıtım desteği alıyor. Bu şirketlere elbette destek olunmalı. Fakat Ryanair’e reklam desteği sağlandığını zannetmiyorum. Eğer böyle bir destek varsa, Bakanlık yetkilileri çıkar ve açıklar.

Kültür ve Turizm Bakanlığının İngiltere pazarında 2026 hedefi 4,5 milyon turist. Biz ise uçak sayılarına bakarak bu rakamların hayal olduğunu yazdık. Dahası, düşüşün 2028 yılına kadar süreceğini öngörüyoruz. 2027 için de toz pembe hayaller kurmaya gerek yok, çünkü tablo ortada.

Savaş ortamı bahane edildi. "Savaş bitince rezervasyonlar patlayacak." denildi. Oysa olmadı. Şu anda da savaş var. Temmuz sonuna geliyoruz; yüzde 100 dolu olan otel var mı? Yok. Kalan diğer 3 ay için umut var mı? Hayır. Ağustos'un 20'sinden ve eylülün 15'inden sonra her yıl olduğu gibi uçaklar azalır. Bu normaldir.

Yazının sonuna şunu ekleyelim: Eğer Ryanair ikna edilmezse geri dönüşü en erken 2028'de olacak hatta 2030'u bulacaktır. Bir şeyler yapılmalı artık. Yoksa turizmde kayıpların artarak devam ettiğine tanıklık edeceğiz.

Engin Çağlı (Turizm Ekonomi)