Spor yaparken sağlığınızdan olmayın: Sessiz katil

Yoğun egzersiz sonrası görülebilen nadir ama tehlikeli bir rahatsızlık olan rabdomiyoliz (rhabdo), uzmanlar tarafından “sessiz katil” olarak adlandırılıyor. Kas hücrelerindeki bazı maddelerin kana karışmasıyla ortaya çıkan bu durum, zamanında fark edilmezse böbrek yetmezliği ve hatta ölüme kadar varabilen sonuçlara yol açabiliyor. Sağlık otoriteleri, özellikle dayanıklılık sporları yapan kişilerin bu belirtilere dikkat etmesi gerektiğini söylüyor.

RABDOMİYOLİZ NEDİR?

Rabdomiyoliz, kas hücrelerinin parçalanmasıyla ortaya çıkan potasyum ve miyoglobin gibi maddelerin kana karışması sonucu gelişiyor. Egzersiz yapan kişilerde genellikle performans artışı için yüksek yoğunluklu antrenmanlar sonrası görülebiliyor.

Profesör William O. Roberts’e göre, “Hemen herkes egzersiz sonrası kanda az miktarda kreatin kinaz sızıntısı yaşayabilir. Ancak kas hücrelerinin içeriklerini salması ciddi komplikasyonlara neden olur.”

RABDOMİYOLİZ HANGİ DURUMLARDA ORTAYA ÇIKAR?

NHS’in İskoçya Kas Ağı verilerine göre rabdomiyoliz en sık:

• Uzun süreli ve tekrarlayan yüksek yoğunluklu egzersizlerde,
• Kasların uzun süre baskı altında kalmasında,
• Ağır düşmelerde,
• Elektrik çarpmalarında,
• Üçüncü derece yanıklarda ortaya çıkabiliyor.

RABDOMİYOLİZ BELİRTİLERİ NELER?

CDC’ye göre rabdomiyoliz belirtileri kas yaralanmasının hemen ardından ya da birkaç gün sonra görülebiliyor. Uzmanlar şu işaretlere dikkat çekiyor:

• Beklenenden daha yoğun kas ağrısı ve kramplar
• Koyu renkli idrar
• Nedensiz halsizlik ve güçsüzlük

Yetkililer, bu belirtilerin göz ardı edilmemesi gerektiğini ve acilen tıbbi yardım alınması gerektiğini vurguluyor. Erken teşhis, tedaviye daha hızlı başlanmasını ve kalıcı sağlık sorunlarının önlenmesini sağlıyor.

RABDOMİYOLİZ NEDEN ÖNEMLİ?

Rabdomiyoliz her ne kadar nadir görülse de, yoğun spor yapan genç yetişkinlerde risk taşıyor. Uzmanlar, antrenman hacmini birdenbire artırmanın rabdomiyoliz riskini yükselttiğini ve bunun diğer aşırı kullanım yaralanmalarıyla birlikte gelişebileceğini belirtiyor.

(Cumhuriyet)