Vahim tablo: Barajların yüzde 60'ı boş

İstanbul Üniversitesi Su Bilimleri Fakültesi Deniz ve İçsu Kaynakları Yönetimi Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Meriç Albay, Marmara Bölgesi'nde baraj doluluk oranlarının mevsim normallerinin altında seyrettiğini söyledi.

İstanbul'daki baraj doluluk oranlarının yüzde 40 seviyelerinde olduğunu belirten Albay, "İstanbul'da şu anda barajların yaklaşık yüzde 60'ı boş. Oysa ocak itibarıyla en az yüzde 60 doluluk oranını görmemiz gerekiyordu, yüzde 70-75 hatta 80'ler tercih ettiğimiz rakamlardır." ifadelerini kullandı.

Albay, aralık, ocak ve şubat döneminde yeterli kar ve yağış olmadığına işaret ederek, özellikle Marmara Bölgesi'nde beklenen kar yağışının alınamadığını kaydetti.

Mayıs-haziran dönemine girerken doluluk oranının kritik eşik olduğuna dikkati çeken Albay, "Hazirana en az yüzde 70'in üzerinde girmemiz lazım. Bu seviyeyi yakalayamazsak, eskiden sonbaharda beklediğimiz sıkıntıları artık ağustosta yaşamamız muhtemel. İstanbul'da günlük su tüketimi 3 milyon metreküpün üzerinde. Yazın hem tüketim artıyor hem de buharlaşma ciddi boyutlara ulaşıyor." diye konuştu.

"MEVSİM NORMALLERİNİN ALTINDA"

Albay, artan hava sıcaklıklarıyla buharlaşmanın su bütçesi üzerindeki etkisinin büyüdüğünü belirterek, şöyle devam etti:

"20-30 yıl önce buharlaşmayı bu kadar kritik bir parametre olarak görmezdik. Artık barajlarda depoladığınız suyun önemli bir kısmı atmosfere dönüyor. Yüksek miktarda su, buharlaşmayla atmosfere salınıyor. Bu nedenle hazirana mümkünse yüzde 80 seviyelerinde girmek daha güvenli olacaktır. Ne kadar yüksek oranla girersek kasıma kadar o kadar rahat ederiz. Ancak bir yılın iyi geçmesi, gelecek yılın garantisi değil."

İstanbul'un önemli su kaynaklarından Melen Çayı'nın sisteme ciddi katkı sunduğunu ancak tek başına yeterli olmayacağını dile getiren Albay, "Kuraklığın 2 yıl devam etmesi halinde Melen'in debisi de düşebilir. Kaynak zayıflarsa barajları beslemek mümkün olmaz. İstanbul'un mevcut nüfus artışı, su bütçesi açısından önemli bir risk oluşturuyor." değerlendirmesinde bulundu.

Marmara Bölgesi'nin Türkiye su varlığının yaklaşık yüzde 4'üne sahip olduğuna ancak nüfusun yaklaşık yüzde 29'unun bu bölgede yaşadığına dikkati çeken Albay, sanayi ve nüfus yoğunluğunun su kaynaklarına göre yeniden planlanması gerektiğini kaydetti.

SAPANCA VE İZNİK'TE TEHLİKELİ TABLO

Albay, kuraklık ve aşırı tüketim baskısıyla sonbaharda Sapanca Gölü'nde su seviyesinin 28,3 metre kotuna kadar düştüğünü, son yağışlara rağmen seviyenin 28,8 metre kotuna gelebildiğini belirterek, gölde yaşanan bu durumun ekosistem açısından alarm verici boyuta ulaştığını söyledi.

İçme suyu kaynağı olarak kullanılan gölde su seviyesindeki her birkaç santimetrelik düşüşün milyonlarca metreküp kayba karşılık geldiğini vurgulayan Albay, "Sapanca hem Sakarya hem Kocaeli için stratejik öneme sahip. Ancak göl üzerindeki içme suyu ve sanayi baskısı devam ederse bu tablo daha da ağırlaşır" diye konuştu.

Albay, Marmara'daki diğer havzalarda da durumun endişe verici olduğunun, İznik Gölü'nde de yüzlerce metreyi bulan çekilmeler yaşandığının altını çizerek, göl suyunun sanayi amaçlı kullanımının ekosistem üzerindeki baskıyı artırdığını kaydetti.

Su krizine karşı gri su kullanımının yaygınlaştırılması ve su verimliliğinin artırılması gerektiğine işaret eden Albay, barajlar dolu olsa bile suyun dikkatli kullanılması gerektiğini sözlerine ekledi.

(Sözcü)